تغییر جهان به‌مثابة تغییر ساختار مقوله‌بندی پارادایم‌ها

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فلسفة علم پژوهشگاه علوم انسانی

2 دانش‌آموختة فلسفه، دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

ادعای کوهن مبنی بر تغییر جهان به هنگام انقلاب‌های علمی، مسائل و ابهاماتی ایجاد می‌کند؛ مثلاً آیا تغییر در خود جهان رخ می‌دهد یا فقط در ذهن ما؟ آیا تغییر جهان با ثبات محرک‌های حسی سازگار است و آیا صرف تغییر ذهن (و نه خود جهان) با قیاس‌ناپذیری ادراکی قابل جمع است؟ کوهن با رویکردی کانتی ـ داروینی از شرایط پیشین دیدن جهان و تغییر جهان سخن می‌گوید. چنان‌که بحث خواهیم کرد این شرایط پیشینی همان ساختار مقوله‌بندی دانشمندان هستند، ما در این نوشته با تحلیل مسئلة تغییر جهان بر اساس تغییر ساختار مقوله‌بندی، تلاش خواهیم کرد به مدعای کوهن وضوح ببخشیم و به مسائل پیرامون آن پاسخ دهیم، همچنین از این موضع دفاع خواهیم کرد که وی به معنایی متعارف می‌تواند از تغییر جهان سخن بگوید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

World Change as Paradigms Taxonomic Structure Change

نویسندگان [English]

  • Rahman Sharifzadeh 1
  • Parvin Badri 2
1 Ph.D Student in Philosophy of Science and Technology, Institute for Humanities and Cultural Studies,
2 Graduated in Philosophy, Allameh University,
چکیده [English]

Kuhn’s world change claim has some problems; whether this change is an objective change (change in the world itself) or a subjective one (change in the mind)? Does objective ‘world change’ conform to the stability of sense stimulus? Whether subjective change is compatible with the incommensurability of perceptions of rival paradigms? Kuhn through his Darwinian- Kantian framework argues for the priori conditions of world perceiving and changing. As we will see, these conditions are the taxonomic structure of paradigms. We will argue that Kuhn can speak of the change of world itself in a commonsensical manner.

کلیدواژه‌ها [English]

  • World change
  • incommensurability
  • Kuhn
کوهن، تامس (1389). ساختار انقلاب‌های علمی، ترجمة سعید زیباکلام، تهران: سمت.
 
Bird, Alexander (2000). Thomas Kuhn, Philosophy Now, Acumen.
Kuhn, T. S. (1962). The Structure of Scientific Revolutions (1997 thirded.), Chicago University Press.
Kuhn, T. S. (1983). ’Commensurability, Comparability, Communicability,‘ In The Road since Structure (2000 ed.), Chicago University Press.
Kuhn, T. S. (1991). ’The Road since Structure‘, In The Road since Structure (2000 ed.), Chicago University Press.
Kuhn, T. S. (1976). ’Theory- Change as Structure- Change, Comments on the Sneed Formalism‘, In The Road since Structure (2000 ed.), Chicago University Press.
Marcum, James A. )2005(. Thomas Kuhn’s Revolution An Historical Philosophy of Science, London and New York: Continuum.
Richard E. Grandy (2003). ’Kuhn’s World Changes‘, In Thomas Kuhn, Cambridge: Cambridge University Press.
http://www.uea.ac.uk/~j339/KuhnWittgenstein.htm.