پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 Popper and the Uncertainty Principle پوپر و عدم قطعیت 1 12 1036 . FA محدثه برهانی‌نژاد کارشناس ارشد فلسفه، دانشگاه بهشتی حسین واله استادیار گروه فلسفة دانشکدة ادبیات بهشتی Journal Article 2013 09 10 Popper believed that Heisenberg misinterpreted the theory of indeterminism, since the limits of attainable precision asserted by Heisenberg is not a logical consequence of the formula of the theory but rather, a separate and additional assumption. Popper believed that Heisenberg’s explanation of uncertainty principle includes metaphysical elements rendering it non-falsifiable. By proposing ‘statistical scatter’, Popper offered a new interpretation of uncertainty principle in order to show this additional assumption, prove that the possibility of observations more exact than what Heisenberg thought, is consisted with the formulae, and if formula of quantum be statistically interpreted, the additional metaphysical assumption actually contradicts them. پوپر معتقد است که هایزنبرگ در تعبیرش از اصل عدم قطعیت دچار اشتباه شده است. به نظر وی، وجود حدی برای دقت که مدعای هایزنبرگ است، نتیجة منطقی فرمول‌های تئوری کوانتوم نیست، بلکه فرضی اضافی است. به باور پوپر، تعبیر هایزنبرگ از عدم قطعیت حاوی عناصر متافیزیکی و لذا ابطال‌ناپذیر است. پوپر با ارائة نظریة پراکندگی آماری، تفسیری جدید از عدم قطعیت ارائه می‌دهد تا نشان دهد امکان اندازه‌گیری‌هایی دقیق‌تر از آن‌چه اصل عدم قطعیت مجاز می‌شمرد با فرمول‌های تئوری کوانتوم یا تفسیر آماری این تئوری منافات ندارد و در صورت تفسیر آماری فرمول‌های تئوری کوانتوم، فرض اضافی هایزنبرگ با آن فرمول‌ها در تناقض خواهد بود.

پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 Carnap’s Transition from Syntactic Structure to Semantics As an Endeavor to Amend Empiricism ارزیابی گذار کارناپ از رویکرد ساختار نحوی به سمانتیک به منزلة تلاشی برای ترمیم تجربه‌گرایی 13 36 1037 FA مجید داودی عضو پژوهشکدة علم، فلسفه، و اخلاق مهندسی مهدی نسرین استادیار سابق گروه مطالعات علم انجمن حکمت Journal Article 2013 06 15 At the outset of the 20^th century, the received formulation of empiricism, as it was endorsed in logical empiricism, began to sound problematic, in a way that the system seemed to be in need of some revisions and amendments. Carnap endeavored to fix the gaps by his proposals in his <em>Logical Syntax of Language</em> (1934/37). In spite of some lasting merits, the approach was not left totally uncontroversial; therefore in 1940s Carnap went to do some further revisions in his so called semantic period. In this paper, I will show why the failure of Carnap’s program even in the semantic period does not lead to the total destruction of empiricism. در آغاز قرن بیستم، فلسفة تجربه‌گرایانه، در مقام یک مکتب فلسفی تثبیت‌شده، با انتقاداتی مواجه شد، چنان‌که ارائة صورت‌بندی دقیق و عاری از مشکلات معمول برای ترمیم این مکتب ضروری می‌نمود. یکی از گام‌های بلند در راه ارائة شالوده‌ای متقن برای فلسفة تجربه‌گرایانه، پیشنهاد رویکرد مبتنی‌بر ساختار نحوی، در کتاب <em>ساختار نحوی زبان</em> (1934) کارناپ بود. اما این رویکرد از عهدة پاسخ‌گویی به ایرادات وارده برنیامد، چنان‌که کارناپ از آغاز دهة چهل به ارائة رویکردی نو، با عنوان رویکرد معناشناسانه همت گمارد. هرچند هر دو رویکرد ارائه‌شده توسط کارناپ، یعنی رویکردهای ساختار نحوی و معناشناسانه، از نقاط اوج فلسفة معاصر به حساب می‌آیند، کارناپ نهایتاً نمی‌تواند نسخة غیر قابل انتقاد و منسجمی از تجربه‌گرایی ارائه کند. با این حال در پایان مقاله نشان خواهیم داد که نواقص باقی‌مانده (پس از اعمال رویکرد معناشناسانه) باعث نابودی فلسفة تجربه‌گرایی نمی‌شوند

پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 Quantum Physics and the Possibility of Physical Particles’ Consciousness فیزیک کوانتومی و امکان «شعورمندی» ذرات فیزیکی 37 46 1038 FA حبیب‌الله رزمی دانشیار گروه فیزیک دانشگاه قم احمد بیگدلی کارشناس ارشد گروه فلسفة دانشگاه قم عسگر دیرباز استادیار گروه فلسفة دانشگاه قم Journal Article 2013 09 08   <br />From centuries ago, Muslim scholars and philosophers, by inspiration from luminous verses of holy <em>Quran</em> and with strong rational reasons, have proved that science and awareness flow in all levels of existence, particularly in material things. The experimental scientists also have pointed to the possibility of presence of a kind of consciousness and awareness in matters and apparently non-living things. Science extension in the whole existing world, even in material particles, brings physics to the discussion too. In quantum theory, there are some phenomena (e.g. delayed choice experiment) which show that particles are aware of their surroundings and thus choose the suitable behavior correspond to their environment; also, in some alternative models of the standard quantum theory (Bohm-de Broglie model), there are some concepts such as ‘pilot wave’ or ‘information field’, which may be considered as the reasons of the particles’ sensitivity (consciousness). از قرن‌ها پیش، اندیشمندان و حکمای مسلمان با الهام از آیات نورانی <em>قرآن </em>کریم و با براهین متقن عقلی به اثبات سریان‌داشتن علم و آگاهی در میان اشیای مادی پرداخته بودند. دانشمندان علوم تجربی به امکان وجود نوعی شعور و آگاهی در برخی مواد و اشیای ظاهراً بی‌جان اشاره داشته‌اند. گستردگی «علم» در سراسر هستی حتی در ذرات مادی، فیزیک را نیز در این بحث سهیم می‌کند. در نظریة کوانتوم، بعضی پدیده‌ها از جمله آزمایش انتخاب تأخیری ذرات مطرح می‌شود و چنین می‌نماید که ذرات از موقعیت پیرامون خود آگاهی دارند و رفتار مناسب با آن را انتخاب می‌کنند؛ همچنین، در بعضی از مدل‌های بدیل و رقیب نظریة رایج کوانتوم (مدل بوهم ـ دوبروی)، موج راهنما یا میدان اطلاعات مطرح است که این‌ها اشاره‌ای بر امکان شعورمندی ذرات فیزیکی دارند.

پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 The Principles of Avicenna’s Physics اصول طبیعت‌شناسی ابن‌سینا 47 71 1039 FA محمد سعیدی‌مهر دانشیار گروه فلسفه، دانشگاه تربیت مدرس سکینه کریمی ارشد فلسفه اسلامی علوم تحقیقلت تهران Journal Article 2013 06 29 In the light of the analysis of Avicenna’s definition of “nature” we can discover the main principles of his physics, which are: ‘The agency of the nature’, ‘the directness of this agency’, ‘the natural object’, and ‘the essential agency of the nature’. One of the main consequences of this analysis is that the nature could be considered as the direct cause of the motion, immobility and spatial balance of the material objects. Moreover, it shows that natural objects are essentially capable of possess natural properties. Accordingly, Avicenna considers that the natural properties are the same as the essential properties, which material objects have them necessarily. با تحلیل تعریف ابن‌‌سینا از طبیعت می‌‌توان اصول کلی طبیعت‌‌شناسی سینوی را استنباط کرد. این اصول چهارگانه عبارت‌اند از: عاملیت طبیعت، مباشرت طبیعت، شیء طبیعی، و بالذات‌بودن تأثیرات طبیعت. این اصول هرچند در آثار ابن‌‌سینا، دارای توالی منظمی نیست، از ارکان تعریف طبیعت و تفسیر ابن‌‌سینا بر آن ارکان، قابل استنباط است. از مهم‌‌ترین رهاوردهای پذیرش این اصول آن ‌‌است که طبیعت عامل مباشر حرکت، سکون و تعادل اشیا است و مبدئیت آن برای حرکت اشیا‌‌ در همة حرکات طبعی، قسری، و حتی ارادی جاری است. همچنین بر پایة این اصول آشکار می‌‌شود که اشیای‌‌ طبیعی استحقاق ذاتی دارند که واجد ویژگی‌‌های طبیعی باشند. از این رو، ابن‌‌سینا ویژگی‌‌های طبیعی را هم‌‌سنگ ویژگی‌‌های ذاتی می‌‌داند که از ذات اشیا‌‌ برخاسته‌‌اند و اشیا‌‌ به صورت ضروری واجد آن‌ها هستند.

پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 Multiverse and Testability چند‌جهانی و آزمون‌پذیری 73 98 1040 FA سعید معصومی دانشجوی دکتری فلسفة علم دانشگاه شریف مهدی گلشنی استادفیزیک شریف و پژوهشگاه دانش‌های بنیادی محمدمهدی شیخ جباری استاد فیزیک پژوهشگاه دانش‌های بنیادی Journal Article 2013 04 29 Multiverse and resorting to anthropic principle or reasoning within the multiverse scenarios has recently appeared in some physical contexts. In this paper, we first distinguish three kinds of multiverse paradigms in Lagrangian formulation for physical systems. We argue that multiverse can be a classical effect, like the one appearing in string landscape, or a quantum effect, like the one in chaotic inflation models. We then critically review two arguments suggesting the necessity of abandoning the observability and/or testability criteria in the multiverse. We argue that such a viewpoint is not justified, as the characteristic feature of scientific knowledge is its experimental/observational confirmation. Therefore, multiverse scenarios can enter the realm of scientific theories only after becoming a testable theory. We also introduce a criterion for testability. چندجهانی و استناد به اصل یا استدلال آنتروپیک اخیراً در برخی زمینه‌های فیزیک مطرح شده است. در این مقاله بحث می‌کنیم که سه نوع چندجهانی در صورت‌بندی لاگرانژی سیستم‌های فیزیکی قابل تمیز است و استدلال می‌کنیم که چندجهانی می‌تواند ناشی از اثری کلاسیک باشد؛ چنان‌که در مناظر نظریة ریسمان بروز می‌یابد یا اثری کوانتومی مانند آن‌چه در مدل تورم آشوبناک دیده می‌شود. سپس با ارائة دو استدلال له چند‌جهانی، مروری انتقادی بر نظراتی خواهیم داشت که در آن‌ها حکم به ترک معیار آزمون‌پذیری تجربی شده است. نظر ما این است که چنین کاری نوعی نقض غرض است، زیرا فرق فارق علوم تجربی و دیگر معارف بشری، تجربی‌بودن آن است. بنابراین نظریة چند‌جهانی باید مکانیزمی آزمون‌پذیر ارائه دهد تا جزو قلمرو علم تجربی تلقی گردد. در این مقاله ما معیاری نیز برای آزمون‌پذیری ارائه می‌دهیم.

پژوهشگاه علوم انسانی ومطالعات فرهنگی فلسفه علم 2383-0722 3 6 2014 02 20 Medicalization as Technology Based on the Heidegger, Borgmann and Feenberg Ideas on the Philosophy of Technology طبی‌سازی به مثابة تکنولوژی تبیین و نقد با توجه به آرای هایدگر، برگمان، و فینبرگ در باب فلسفۀ تکنولوژی 99 118 1041 FA علیرضا منجّمی گروه فلسفۀ علم پژوهشگاه علوم انسانی حمیدرضا آیت‌اللهی استاد فلسفه، پژوهشگاه علوم انسانی مهدی معین زاده گروه فلسفۀ علم پژوهشگاه علوم انسانی Journal Article 2013 06 15   <br />Medicalization is a term for the process by which medical definitions and practices are applied to behaviors, psychological phenomena, and somatic experiences which previously were not within the conceptual or therapeutic scope of medicine. There have been two distinct main approaches to medicalization. The first was a Marxist critique of medicine as authoritarian and imperialistic, while the second was a critique of the expanding role of medicine in the social control of deviant behavior. This article contends that none of these approached could explain medicalization comprehensively. The main thesis of this paper is that medicalization as a technology could be an alternative. In this paper, this thesis will be examined in the light of Heidegger’s, Bergmann’s and Feinberg’s philosophy of technology. طبی‌سازی فرایندی است که در آن پزشکی به قلمروهایی مانند زایمان و تولد، اعتیاد، چاقی، زیبایی، جوان‌شدن، تنهایی و انزوا، که اساساً پزشکی نیستند، وارد می‌شود و تدابیری پزشکی برای اصلاح یا درمان آن‌ها ارائه می‌کند. دو تبیین‌ اصلی برای طبی‌سازی ارائه شده است که می‌توان آن‌ها را به اختصار تبیین مارکسیستی و تبیین کنترل اجتماعی نامید. این مقاله تلاش می‌کند تا طبی‌سازی را از منظری جدید مورد مداقه قرار دهد. مدعای این مقاله آن است که طبی‌سازی به مثابة تکنولوژی تبیین جامع‌تری از این پدیده ارائه می‌کند. در این راستا آرای سه فیلسوف مهم تکنولوژی، هایدگر، برگمان، و فینبرگ در تبیین طبی‌سازی به مثابة تکنولوژی مورد نقد و بررسی قرار خواهد گرفت.